Afdrukken

Overweging 25 maart 2020

 

Bekering die beklijft

 Keren

‘Bekeer u tot Jezus!’, riep straatprediker Arnol Kox, lang grijs haar en baard, elke dag in de binnenstad van Eindhoven. Zijn elektrische rolstoel was beplakt met handgeschreven Bijbelteksten. Ooit had hij in de drukke winkelstraat een ontmoeting met Jezus: ‘Ik stond bij de V&D toen Hij op me af kwam en vertelde dat Hij via Schiphol naar Eindhoven was gereisd om mij te ontmoeten. We hebben samen een cola gedronken en een uienkruier (een kaas-uienbroodje AW) gegeten. Ik koester dat moment.’ Of het zo gegaan is weet je bij Arnol nooit helemaal zeker. Maar het geloof van Arnol hoorde bij Eindhoven zoals de gloeilamp bij Philips. Helaas irriteerde zijn aanhoudende oproep tot bekering de mensen op de terrassen. Sindsdien stond Arnol niet stil, maar reed hij heel langzaam rond. Met dezelfde boodschap: ‘Bekeer u tot Jéézus.’

 

 

Bij bekering stellen wij ons een ervaring voor zoals die van Arnol, een visioen, een flits van inzicht en ineens weet je dat Jezus redt. Of zoals bij de apostel Paulus. Eerst vervolger van de vrienden van Jezus, maar dan is daar dat felle licht en de stem van Jezus. Paulus wordt een groot supporter van het geloof in Jezus Christus. In het boek Handelingen wordt een spectaculaire bekering beschreven. Drie keer verwijst Paulus er in zijn brieven zelf naar, maar veel bescheidener. Ja, hij heeft ‘gezien’, in een droom of een visioen. Maar hij is niet bekeerd, hij is geroepen. Hij blijft trouw aan zijn Joodse wortels en voelt zich nu geroepen om mensen te vertellen dat de levensweg van Jezus een weg is die naar het leven leidt. Bekering is je omkeren. Oude gewoontes de rug toekeren en met hernieuwd geloof aan een ander leven beginnen. En dat kost tijd.

 

Flitsbekeringen zijn passé, dat beseft ook de EO. Vroeger kon je er bijzondere bekeringsverhalen horen bij Feike te Velde en Henk Binnendijk. De bekeringsverhalen die de EO nu uitzendt hebben een aan- en vooral ook en lange uitloop. We horen en zien mensen die seks- of drugsverslaafd zijn of zijn geweest. Er is een moment van vreugde, van ommekeer, ze keren hun verslaving de rug toe, maar hun leven blijft een worsteling. En niet iedereen heeft iets met God.

 

Bekering tijd kost. Veranderen doe je niet van het ene op het andere moment. Dat geldt ook in de Coronacrisis. Mensen wijzen ons erop dat deze vreselijke crisis gunstige bijwerkingen kent. De maatregelen die genomen zijn om de stikstofcrisis (weet u nog) op te lossen, laten op zich wachten, maar ondertussen neemt de uitstoot van stokstof en CO2 wel af. Op plekken waar anders het verkeer langs raast, is de zang van tjiftjaf en het gekwetter van mussen te horen. Ouders brengen veel meer tijd door met hun kinderen. Man en ik maakten een zondagse wandeling en zagen in de heldere lucht een vliegtuigstreep. Het verraste ons: ‘Hé, toch nog een vliegtuig’, en we herinnerden ons hoe het blauw anders doortrokken kon zijn van schots en scheef getrokken witte lijnen.

 

Er wordt een cultuuromslag voorspeld, we zijn nu écht bekeerd. Na de Coronacrisis zullen we vakantie dichtbij huis blijven waarderen. Consuminderen zal standaard worden. Tijd maken voor elkaar en respectvolle fysieke aanraking zullen voortaan weer heel gewoon zijn. Hoe waardevol de bekering in deze crisistijd ook is, ik betwijfel of ze een blijvende verandering op zullen leveren. Als het ergste voorbij is en de winkels weer opengaan, wil ook ik vast weer iets nieuws, iets leuks, kopen. Het is de vraag of ik het nodig heb, maar een beetje verwennerij kan geen kwaad. Toch? Onder het mom van ‘Ik heb wel wat ontspanning verdiend’ boeken we toch weer een verre reis. De werkdruk zal onverminderd hoog zijn, want ook aangegane noodleningen moeten afgelost worden. Leren we dan helemaal niks? Wat is er nodig om echt te veranderen?

 

In zijn boek De ladder schrijft Ben Tiggelaar wat er nodig is voor blijvende verandering, voor een beklijvende bekering. Hij stelt verandering voor als een ladder.
- De bovenste tree is het doel dat je wilt bereiken.
- De middelste tree is het gedrag dat nodig is om dat doel dichterbij te brengen, wat ga je, heel praktisch, doen.
- De onderste tree is de ondersteuning die je nodig hebt om ook echt te doen wat je je voorgenomen hebt.

 

Mooi vind ik de toelichting die Tiggelaar bij deze drie treden geeft.
Over het doel stellen zegt hij: ‘Formuleer het doel dat jij je wilt stellen in termen van persoonlijke ontwikkeling. Niet: ‘Ik moet meer bewegen’, maar ‘Ik wil meer genieten van het buiten zijn.’ Jezelf proberen te ontwikkelen is effectiever dan moeten presteren.
Over wat we anders moeten gaan doen, de tweede trede, schrijft Tiggelaar, dat het enorm helpt als je er plezier in hebt. Als je meer wilt genieten van het buiten zijn, bedenk dan wat je graag doet. Een bezoek brengen aan de kringloopwinkel in Ruinerwold? Doe het op de fiets. Verandering bereik je niet doordat je zo’n geweldige doorzetter bent, maar omdat je plezier hebt in het doen zelf. Wat leuk is, werkt.
En dan de ondersteuning. Dit kan gaan om technische ondersteuning, je kunt het internet raadplegen voor de mooiste wandelingen in Drenthe. Maar als er iets is dat werkt, dan is dat gezelschap. Als je met de buurvrouw hebt afgesproken twee keer in de week ’s avonds te wandelen, dan ga je. Samen sta je sterker.

 

Terug naar de Coronacrisis. Er zullen maatregelen op grote schaal nodig zijn om de rivieren permanent schoner te houden en de lucht frisser. Dat is bekering op rijksniveau. Wat niet wil zeggen dat wij niets hoeven te doen, bekering op persoonlijk vlak blijft nodig. De Coronacrisis helpt ons om te ontdekken wat waardevol is. Houd dat voor ogen, het is als het visioen van Paulus op weg naar Damascus. En, nogmaals, het gaat bij een doel niet om het leveren van een prestatie, maar om je eigen ontwikkeling. Paulus werd overrompeld door goddelijke liefde en voelde zich geroepen die liefde door te geven. In zijn brieven schildert hij steeds opnieuw het visioen en vult dit aan met praktische tips. Tenslotte, Paulus brengt mensen bij elkaar. Bekeren kunnen we niet alleen, we hebben mensen nodig die ons inspireren, die ons de weg wijzen. Anderen hebben onze levens- en geloofservaring nodig. Samen werken we aan bekering die beklijft.

 

Ben Tiggelaar: De ladder.
https://www.tiggelaar.nl/waarom-veranderen-zo-lastig-is-en-wat-wel-werkt/

 

Havelte, 25 maart 2020 Aukje Westra